▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌▌

شنبه 26 آبان 1397 Saturday 17 November 2018 8 ربیع‌الاول 1440

آخرین اخبار سایت

شال و ستره

بررسی پیشینه‌ی لباس محلی مردان لرستان

لرستانسايت خبري ويرا- قوم لر، همانند دیگر اقوام ایرانی دارای تاریخی چندهزار ساله با آداب و رسوم و فرهنگی اصیل که هرکدام هزاران سال قدمت تاریخی با خود همراه دارند، می­باشد. هرچند که امروزه به دلیل کم­توجهی به بسیاری از مؤلفه­های فرهنگی خود، بسیاری از آنها به دست فراموشی سپرده شده­اند و یا در حال منسوخ شدن هستند. یکی از مؤلفه­های فرهنگی هر قومی، لباس آن قوم است. در واقع لباس اقوام ایرانی بخشی از هویت آنها را تشکیل می­دهد و می­توان گفت لباس اقوام یکی از مهمترین میراث فرهنگی آنها به حساب می­آید. بنابراین پرداختن به منشأ و سرچشمة این میراث از اهمیت قابل توجهی برخوردار است.

لباس محلی مردان لرستان با عنوان محلی «شال و ستره» معروف است. «شال» پارچه بلند و سفیدی است به عرض 90-60 سانتی متر و به طول 9-6 متر از جنس چلوار که آن‌ها چند دور به کمر می پیچانند و علاوه بر آن در مواقع ضروری از آن به عنوان کفن، پیچاندن محل زخم یا طناب استفاده می‌کردند.

«ستره» قبای مخصوصی است که اندازه آن تا زیر زانو بوده و بیشتر در مواقع رسمی از آن استفاده می‌شود و از قدیمی ترین انواع پوشاک در ایران است که در طرح‌های گلدار و شاد برای مراسم شادی و جشن و در طرح‌های ساده با رنگهای کم مایه در انجام مراسم تشریفاتی و عزا به کار می آید (تصویر شماره1و 2).

تصویر شماره 1

louri.jpg

تصویر شماره 2

Untitled-1.jpg

آنگونه که از شواهد تاریخی پیداست، شال و ستره لرها با عنوان اوستایی: «کُشتی و سِدره» یا شال و سدره، همان لباسی است که در دین زرتشت به پوشیدن آن تأکید فراوانی شده و ستره پوشی از واجبات آئین زرتشت بوده است و جوانان زرتشتی بعد از آنکه به سن بلوغ می­رسیدند، طی مراسم خاصی این لباس را به تن می­کردند. در اوستا بارها به بستن شال و سدره تأکید شده است و در کتاب پهلوی مینوی خرد نیز آمده است که: «بدون شال و سدره راه مرو» (تفضلی، مینوی خرد، 1354: 8).

علاوه بر این آنگونه که از گفته­های دیاکنوف درباره­ی لباس درباریان ماد مستفاد می­شود، آنها نیز لباسی که شباهت بسیار زیادی به شال و ستره لرها داشته است، می­پوشیده­اند. می­دانیم که لرستان یکی از ایالات استراتژیک در زمان مادها بوده است. این فرضیه را دیگر شواهد نیز تأیید می­کنند. چنانکه گزنفون گزارش می­دهد که «کوروش هخامنشی لباس مادی می­پوشد و نزدیکان خود را بر آن داشت تا این لباسها را بپوشند، مهمترین حسن این پوشاک نشان ندادن معایب است و اشخاص را بزرگتر و شکیل­تر می­نمایاند.» جدا از اینکه شال و سدره به دلیل فرم خاص خود همان حسن را دارد که کوروش به آن اشاره داشته است. در نقوش تخت جمشید یکی از بزرگان ماد به نام فَرنَکه (تصویرشماره 3) در مقابل داریوش هخامنشی در حال تعظیم است که اگر به لباس او توجه شود، به طرز شگفتی با شال و سترة لرها شباهت دارد. جالب این است که وی نیز همانند لرها کلاه نمدی بر سر دارد. بنابراین می­توان گفت پیشینه­ی شال و سترة مردم لر که امروزه در حال منسوخ شدن است، به هزاره­ها پیش از میلاد می­رسد و لباسی بوده است که در آن دوره­ی زمانی درباریان و پادشاهان می­پوشیده­اند. چنانکه فرنکه مادی یکی از درباریان بلندپایه­ی ماد آن را به تن دارد و کوروش هخامنشی ضمن اینکه خود شال و ستره می­پوشید، بزرگان را هم تشویق به پوشیدن این لباس می­کرد....

نجم الدین گیلانی، دکترای تاریخ محلی، پژوهشگر فرهنگ و تمدن ایران و اسلام

loor.jpg

تصویر شماره 3، متعلق به فرنکه مادی در حال تعظیم در مقابل پادشاه

نظرات   

 
0 # کیومرث محمدی 1395-05-31 23:49
درود بر دکتر گیلانی.
عالی بود. لطفا در صورت امکان مطالب بیشتری بنویسید تا با پیشینه بس درخشان فرهنگی خود آشنا شیم
مرحبا
پاسخ | پاسخ با نقل قول | نقل قول
 
 
0 # کیومرث محمدی 1395-05-31 23:51
درود بر دکتر گیلانی
بسیار عالی بود. لطفا در صورت امکان مطالب بیشتری بنویسید تا مردم با پیشیه درخشان قوم لر آشنا شوند...
پاسخ | پاسخ با نقل قول | نقل قول
 
 
0 # لیلا حسینی 1395-06-01 12:21
تشکر میکنم استاد گیلانی. خیلی جالب است
پاسخ | پاسخ با نقل قول | نقل قول
 

اضافه کردن نظر

در زمینه‌ی انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:

لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
« ویرا » مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
« ویرا » از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی

 تبلیغات سايت خبري ويرا

      09120440191

 

 

 

 

 

 

 

 تمام حقوق سایت متعلق به پایگاه اطلاع رسانی ویرا با مجوز رسمی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی می باشد

Template Design:Dima Group